Тұмау мен суық тиюдің алдын алу- денсаулықтың негізгі кепілі.

Жаз, күз өтіп, қыс лебі сезіле бастаған кезде тұмауратушылардың көбейіп кететіні ежелден белгілі. Сондықтан одан сақтана білген жөн. Тұмау – бұл жіті респираторлық вирустық инфекциялар (бұдан әрі – ЖРВИ) тобына кіретін тұмау вирусы тудыратын жіті ауру. Қазақстанда жыл сайын эпидемиологиялық кезеңде ЖРВИ-мен және тұмаумен 800 мыңнан 1 миллионға дейін адам ауырады. Тұмаумен ауыратындардың саны артқан сайын, тұмаудың ас­қынуы да өршиді, бұл – заңдылық. Сырқаттанушылықтың маусымдық артуының себебі бола отырып, адамдар арасындағы циркуляциясы жалғаса береді. Тұмау вирусы барлық елдерде және құрлықтарда таралған. Қысқы айлардағы сырқаттанушылық шегі адамдардың. Көп таралатын орындары: - балабақшалар - мектептер - қоғамдық көліктерде - адам көп шоғырланатын орындарда Таралу жолдары

• Сілекей мен қақырық тамшыларын
• төсек-орында
• жұмыс үстелінде т.б б

  Тұмаудың алғашқы симптомдары

• мұрынның бітелуі және тамақтың жыбырлауы осыған байланысты.
• Дене қызуының 40 градусқа дейін көтерілуі,
• қалтырау,
• әлсіздік,
• көз қарығу,
• буынның және бұлшық еттің,
• бастың және тамақтың ауыруы,
• жөтелу,
• мұрынның бітелуі аурудың негізгі белгілері болып табылады

Инкубациялық кезең бірнеше сағаттан бастап 2-3 күнге дейін созылады. Тұмаудың жеңіл түрімен ауыру ұзақтығы – бір апта. Тұмаудың асқынуларына құлақ, тамақ, мұрын аурулары, жүйке жүйесіне байланысты асқынулар, сондай-ақ созылмалы аурулардың: жүрек-қан-тамырлық, өкпе, бронх тарапынан, қант диабеті және эндокриндік жүйенің басқа да ауруларының өршуі жатады. Тұмаумен көбінесе 2 жасқа дейінгі балаларда, созылмалы аурулары бар және жасы үлкен адамдарда тұмау ауыр түрде өтеді. Сондай-ақ, ерекше қауіптілік тобына жүкті әйелдер де жатады. ЖРВИ және тұмау жүкті әйелдердің иммунды жүйесін де, эндокриндік жүйесін де бұзуы мүмкін. Мұндай жағдайда жүкті әйелдерде әлсіздік пайда болып, ұйқысы бұзылады және созылмалы аурулары өршиді. Әдетте жүкті әйелдер тұмауға шалдыққан кезде балаға қанның жүруі күрт азаяды, осыған сәйкес бала жолдасы арқылы ұрық организміне оттек аз беріледі. Жүкті әйелдердің тұмаумен ауыруы жүктіліктің 12-аптасына дейін, яғни ұрықтың органдары мен тіндері қалыптасатын кезде өте қауіпті. Тұмаудың жүкті әйелдерге қауіптілігі – түсік тастауы немесе мерзімінен бұрын босанып қалуында. Сонымен қатар, шала туудың жиіленуін көрсететін нақты мәліметтер бар. Профилактикасы

• Тұмауға қарсы егілу
• салқын тигізіп алмауға тырысу қажет және ауа райына сәйкес киіну керек
• тұмаумен сырқаттанушылар көбейген кезде халық көп жиналған орындарда болмауға тырысу
• таза ауада серуендер алдында немесе көшеге шығар кезде мұрныңызға оксалин майын жағып алсаңыз тұмау немесе басқа ЖРВИ вирустарының тыныс жолдарына енуі күрт төмендейді.

Емделуі Өкінішке қарай, жағдайы нашарлаған дер кезінде емдеу мекемесіне келмеген науқастарға қалыпты жағдайда жиі қолданы­латын жекелеген препараттар көмектеспеуі де мүмкін. Сондықтан өз бетінше емделуге болмайды. Балалар мен жүкті әйелдерді емдеу тек дәрігердің тағайындауы бойынша және дәрігердің бақылауымен жүргізілуі керек. Тұмаудың алғашқы белгілері байқалысымен дәрігерді үйге шақыру жөн. Соңғы апта ішінде ЖРВИ өсуі байқалуда сондықтан кез келген ауруды емдегеннен гөрі, оның алдын алған дұрыс.